- U bent niet ingelogd
- |
- Inloggen
- |
- Registreren
- |
- Mijn OneWay
- |
- Help
- |
- Adverteren
- |
- Over OneWay
- |
- Contact
'Geloofsafval bij moslims is al jaren aan de orde'
Geplaatst: 14-08-2007
Moslims die van hun geloof afvallen: volgens Herman Beck, islamoloog aan de Universiteit van Tilburg, hoeft het geen enkel probleem te zijn. Alleen is het nog lang wachten op een 'verlichte' islam.
Dat de 22-jarige Ehsan Jami uit Voorburg het nodig heeft gevonden een comité voor ex-moslims op te richten, snapt Beck dan ook niet. "Mijn verklaring is dat Jami aan het Nederlandse syndroom lijdt: iedereen moet weten wat jíj vindt. Hij provoceert. Hij doet zijn eigen zaak meer schade dan goed.''
Met zijn comité wil Jami, PvdA-raadslid in de gemeente Leidschendam-Voorburg, uitdragen dat afvalligen van de islam geen 'verraders' zijn van de eigen gemeenschap en dat iedereen vrij is om van geloof te veranderen of het geloof helemaal aan de kant te schuiven. Beck: "Een aantal jaren geleden noemde vijftien procent van de moslims in Nederland zich al atheïstisch. In cultureel opzicht zijn dat nog steeds moslims, maar ze doen niks meer met hun geloof. Ik kan het niet met cijfers staven, maar ik denk dat die groep alleen maar is toegenomen. Zolang ze dat niet van de daken schreeuwen, levert dat geen problemen op.''
Binnen de rijk geschakeerde moslimgemeenschap bestaat volgens Beck wel discussie over de vraag wat de Koran precies zegt over mensen die de islam de rug toekeren. "De liberale moslims beweren dat de Koran zegt dat er vrijheid van godsdienst is en dat er geen sprake van dwang kan zijn. Orthodoxe moslims zeggen dat er volgens de Koran wel degelijk een sanctie staat op geloofsafval. Het is in elk geval zo dat moslims geloofsafval zien als een teken van ondankbaarheid jegens Allah. Het is bovendien een aantasting van de geloofsgemeenschap. In die zin is het niet alleen een persoonlijke afweging, maar ook een publieke zaak. Zoals geloofsafval binnen het christendom vroeger ook werd beschouwd als een misdaad.''
Jami werd onlangs in zijn woonplaats Voorburg mishandeld door een aantal moslims dat vond dat hij de profeet Mohammed had beledigd. Schandelijk, vindt ook Beck. "Voor zulke moslims, die menen dat ze anderen mogen straffen als die van het rechte pad afwijken, mag geen plaats zijn in de Nederlandse samenleving. Maar je kunt dat niet forceren: ook die mensen moet je de tijd gunnen om te wennen aan de Nederlandse rechtsorde. Daarom is het ook zo belangrijk dat moslims écht mee kunnen doen in onze samenleving. Zo lang ze dat gevoel niet hebben, zal dat proces stokken of in elk geval veel trager verlopen.''
Erg liberaal
De meeste Nederlandse moslims gaan al erg liberaal met hun geloof om, meent de islamdeskundige. "Ik denk dat de cijfers over het moskeebezoek niet zo veel afwijken van de cijfers van het kerkbezoek van katholieken. De meeste moslims zijn net zo gematigd als de gemiddelde katholiek. Zeker in de middenklasse en de upper ten is dat zo. In die zin kun je inderdaad zeggen dat religie opium van het volk is: het geloof biedt troost voor de slechte economische en maatschappelijke positie.''
Geen sprake
Van een islamisering van Nederland, waar Geert Wilders zo luidruchtig voor waarschuwt, is volgens Beck dan ook geen sprake. "Het aantal moskeeën is zo goed als stabiel. Er zijn er nu zo'n 430, voor 900.000 gelovigen, dat is toch niet zo heel veel. Het is wel zo dat de radicale moskeeën het drukst worden bezocht. Blijkbaar trekt een stevige boodschap toch aan. Maar het is niet zo dat al die mensen die naar een radicale imam gaan luisteren ook fundamentalistische neigingen hebben. Ze gaan daar naartoe omdat ze liever een stevig verhaal horen dan een boodschap die schuil gaat onder een sausje van liefde. Maar zoals in elke religie staat ook binnen de islam zo'n drie tot vijf procent van alle gelovigen open voor een fundamentalistische boodschap.''
Beck noemt het wel opmerkelijk dat de deelname aan de Ramadan, de islamitische vastenperiode, toeneemt. "De laatste jaren doet bijna negentig procent mee. Dat betekent dat er ook moslims meedoen die wij atheïstisch zouden noemen, die niks meer met het geloof hebben. Maar dat zie je bij het christendom ook: er zijn nog heel veel ex-gelovigen die toch nog meedoen aan de rituelen. Gewoon, omdat dat bij hun cultuur hoort. Het is een signaal dat ze toch nog bij de groep willen horen.''
Gerard Reve
Beck gelooft niet in het idee dat een provocateur als Jami de 'Verlichting' van de islam juist kan dienen. "Ik heb meer vertrouwen in de weg van de geleidelijkheid. In Nederland hebben we in 1966 ook de kwestie met Gerard Reve gehad, die voor de rechter werd gesleept omdat hij had geschreven dat hij gemeenschap had gehad met een als ezel geïncarneerde God. De maatschappij was daar nog niet aan toe. De eerste moslims kwamen pas in 1964 naar Nederland. Wij moeten wat geduld hebben.''
Met zijn comité wil Jami, PvdA-raadslid in de gemeente Leidschendam-Voorburg, uitdragen dat afvalligen van de islam geen 'verraders' zijn van de eigen gemeenschap en dat iedereen vrij is om van geloof te veranderen of het geloof helemaal aan de kant te schuiven. Beck: "Een aantal jaren geleden noemde vijftien procent van de moslims in Nederland zich al atheïstisch. In cultureel opzicht zijn dat nog steeds moslims, maar ze doen niks meer met hun geloof. Ik kan het niet met cijfers staven, maar ik denk dat die groep alleen maar is toegenomen. Zolang ze dat niet van de daken schreeuwen, levert dat geen problemen op.''
Binnen de rijk geschakeerde moslimgemeenschap bestaat volgens Beck wel discussie over de vraag wat de Koran precies zegt over mensen die de islam de rug toekeren. "De liberale moslims beweren dat de Koran zegt dat er vrijheid van godsdienst is en dat er geen sprake van dwang kan zijn. Orthodoxe moslims zeggen dat er volgens de Koran wel degelijk een sanctie staat op geloofsafval. Het is in elk geval zo dat moslims geloofsafval zien als een teken van ondankbaarheid jegens Allah. Het is bovendien een aantasting van de geloofsgemeenschap. In die zin is het niet alleen een persoonlijke afweging, maar ook een publieke zaak. Zoals geloofsafval binnen het christendom vroeger ook werd beschouwd als een misdaad.''
Jami werd onlangs in zijn woonplaats Voorburg mishandeld door een aantal moslims dat vond dat hij de profeet Mohammed had beledigd. Schandelijk, vindt ook Beck. "Voor zulke moslims, die menen dat ze anderen mogen straffen als die van het rechte pad afwijken, mag geen plaats zijn in de Nederlandse samenleving. Maar je kunt dat niet forceren: ook die mensen moet je de tijd gunnen om te wennen aan de Nederlandse rechtsorde. Daarom is het ook zo belangrijk dat moslims écht mee kunnen doen in onze samenleving. Zo lang ze dat gevoel niet hebben, zal dat proces stokken of in elk geval veel trager verlopen.''
Erg liberaal
De meeste Nederlandse moslims gaan al erg liberaal met hun geloof om, meent de islamdeskundige. "Ik denk dat de cijfers over het moskeebezoek niet zo veel afwijken van de cijfers van het kerkbezoek van katholieken. De meeste moslims zijn net zo gematigd als de gemiddelde katholiek. Zeker in de middenklasse en de upper ten is dat zo. In die zin kun je inderdaad zeggen dat religie opium van het volk is: het geloof biedt troost voor de slechte economische en maatschappelijke positie.''
Geen sprake
Van een islamisering van Nederland, waar Geert Wilders zo luidruchtig voor waarschuwt, is volgens Beck dan ook geen sprake. "Het aantal moskeeën is zo goed als stabiel. Er zijn er nu zo'n 430, voor 900.000 gelovigen, dat is toch niet zo heel veel. Het is wel zo dat de radicale moskeeën het drukst worden bezocht. Blijkbaar trekt een stevige boodschap toch aan. Maar het is niet zo dat al die mensen die naar een radicale imam gaan luisteren ook fundamentalistische neigingen hebben. Ze gaan daar naartoe omdat ze liever een stevig verhaal horen dan een boodschap die schuil gaat onder een sausje van liefde. Maar zoals in elke religie staat ook binnen de islam zo'n drie tot vijf procent van alle gelovigen open voor een fundamentalistische boodschap.''
Beck noemt het wel opmerkelijk dat de deelname aan de Ramadan, de islamitische vastenperiode, toeneemt. "De laatste jaren doet bijna negentig procent mee. Dat betekent dat er ook moslims meedoen die wij atheïstisch zouden noemen, die niks meer met het geloof hebben. Maar dat zie je bij het christendom ook: er zijn nog heel veel ex-gelovigen die toch nog meedoen aan de rituelen. Gewoon, omdat dat bij hun cultuur hoort. Het is een signaal dat ze toch nog bij de groep willen horen.''
Gerard Reve
Beck gelooft niet in het idee dat een provocateur als Jami de 'Verlichting' van de islam juist kan dienen. "Ik heb meer vertrouwen in de weg van de geleidelijkheid. In Nederland hebben we in 1966 ook de kwestie met Gerard Reve gehad, die voor de rechter werd gesleept omdat hij had geschreven dat hij gemeenschap had gehad met een als ezel geïncarneerde God. De maatschappij was daar nog niet aan toe. De eerste moslims kwamen pas in 1964 naar Nederland. Wij moeten wat geduld hebben.''
